Lien (wymawiane: lin) to prawo zastawu ustanowione przez bank, firmę leasingową lub inną instytucję finansową na pojeździe finansowanym kredytem. Dopóki kredyt nie zostanie w całości spłacony, instytucja finansowa figuruje na Certificate of Title jako Lienholder i jest de facto współwłaścicielem pojazdu. Lien Release to oficjalny dokument potwierdzający pełną spłatę kredytu i zwolnienie zastawu. Bez niego rejestracja pojazdu w Polsce jest niemożliwa — bez żadnych wyjątków.
Jak sprawdzić czy pojazd ma aktywny lien?
Sprawdzenie statusu lienu powinno być jednym z pierwszych kroków przed złożeniem oferty na aukcji lub zakupem od prywatnego sprzedawcy. Procedura:
- Sprawdź pole „First Lienholder" lub „Lienholder" na Certificate of Title. Jeśli widnieje nazwa banku lub firmy finansowej — lien jest lub był aktywny.
- Sprawdź raport CarFax/AutoCheck — wykazuje historię lienów na pojeździe.
- Na aukcjach Copart i IAAI — wydruk aukcyjny (Buyer's Invoice) zazwyczaj informuje o statusie tytułu. Aukcje kupują pojazdy zazwyczaj od ubezpieczycieli którzy spłacili lien przy odkupieniu pojazdu.
- Sprawdź wizualnie rewers tytułu — jeśli widnieje stempel „Lien Released" lub podpis banku z datą, lien został zwolniony.
Formy Lien Release — co jest akceptowane przez polskie urzędy
Lien Release może przyjąć kilka form:
1. Stempel lub podpis na odwrocie tytułu
Najczęstsza forma — bank umieszcza stempel „Lien Satisfied" lub „Released" na odwrocie Certificate of Title, z podpisem upoważnionego pracownika i datą. Ta forma jest w pełni akceptowana przez polskie urzędy celne.
2. Osobny dokument Lien Release Letter
Bank wystawia oficjalny list na firmowym papierze potwierdzający zwolnienie zastawu. Musi zawierać: nazwę i adres banku, numer VIN pojazdu, nazwę właściciela pojazdu, stwierdzenie że lien został zwolniony oraz datę i podpis upoważnionego pracownika banku.
3. Elektroniczny Lien Release (ELT — Electronic Lien and Title)
Wiele stanów USA przeszło na elektroniczny system zarządzania tytułami (ELT). W tym przypadku Lien Release jest przesyłany elektronicznie do DMV stanu który aktualizuje tytuł. Właściciel otrzymuje nowy, czysty tytuł bez wpisu o lienholder. Przy imporcie do Polski kluczowe jest żeby tytuł który przyszedł z pojazdem był już wyczyszczony — bez nazwy banku.
Wielu lienholderów — refinansowanie pojazdu
Pojazd mógł być refinansowany kilkukrotnie w trakcie swojego życia — kredyt z pierwszego banku spłacony kredytem z drugiego, ten z kolei zastąpiony trzecim. W historii tytułu może figurować kilka kolejnych banków. Każdy z nich musi wystawić swój Lien Release aby łańcuch własności był kompletny. Brak choćby jednego Lien Release dyskwalifikuje tytuł.
Co jeśli bank zbankrutował?
W USA banki bankrutują — szczególnie po kryzysie finansowym 2008 i podczas pandemii COVID-19. Jeśli bank który był lienholderem zbankrutował i przestał istnieć, uzyskanie Lien Release wymaga kontaktu z:
- FDIC (Federal Deposit Insurance Corporation) — federalny organ ubezpieczający depozyty i zarządzający upadłymi bankami
- Bankiem przejmującym — zazwyczaj FDIC sprzedaje aktywa zbankrutowanego banku innemu bankowi który przejmuje zobowiązania
- DMV stanu rejestracji — niektóre stany mają specjalne procedury dla tytułów z lienami zbankrutowanych instytucji
Procedura może trwać od kilku tygodni do kilku miesięcy i wiązać się z kosztami prawnymi. Warto sprawdzić status banku zanim sfinalizujesz zakup pojazdu z aktywnym lien bankowego który wydaje się "dziwny".
Lien Release a tłumaczenie przysięgłe
Tłumaczenie przysięgłe Lien Release jest wymagane gdy polskie organy celne lub wydziały komunikacji chcą mieć potwierdzenie zwolnienia zastawu w języku polskim. Najczęściej dotyczy to przypadków gdy Lien Release jest w formie osobnego listu z banku — stempel na odwrocie tytułu jest zazwyczaj tłumaczony jako część tłumaczenia Certificate of Title.